Felgroen, een tikje grassig en ineens op elke menukaart: matcha is van de Japanse theeceremonie naar de koffiebar om de hoek verhuisd. Maar wat is matcha precies, hoeveel cafeïne zit erin en is matcha eigenlijk gezond? In deze blog lees je waar matcha van gemaakt is, waar het naar smaakt, hoe het zich verhoudt tot koffie en hoe je het thuis maakt. Eerlijk en zonder hype, zodat je zelf kunt bepalen of het bij jouw routine past.
Direct naar:
Matcha in het kort
Wat is matcha?
Matcha is Japanse groene thee in de vorm van een fijn poeder. Het komt van dezelfde plant als gewone groene thee, de Camellia sinensis, maar wordt anders gekweekt en verwerkt. Het grootste verschil zit in hoe je het drinkt: bij gewone groene thee laat je de blaadjes trekken en gooi je ze weg, bij matcha klop je het hele gemalen blad door water of melk. Je krijgt dus alles binnen wat het blad bevat, inclusief de cafeïne.
Van oudsher werd matcha gedronken tijdens de Japanse theeceremonie. Tegenwoordig kom je het overal tegen: als matcha latte, in smoothies, in baksels en zelfs in ijs.
Waar is matcha van gemaakt?
Pure matcha bestaat uit maar één ingrediënt: gemalen groene theebladeren. Een paar weken voor de oogst worden de theeplanten afgedekt tegen direct zonlicht. Daardoor maakt de plant meer chlorofyl aan (vandaar de felgroene kleur) en meer van het aminozuur L-theanine. Na de oogst worden de blaadjes gestoomd, gedroogd, ontdaan van steeltjes en nerven en tot een heel fijn poeder vermalen.
Ons Biologisch Matcha Poeder bestaat voor 100% uit biologisch matcha groene theepoeder, zonder toevoegingen. De blaadjes worden gestoomd, niet geroosterd.
Is matcha groene thee?
Ja en nee. Matcha is een soort groene thee, maar omdat je het hele blad drinkt, bevat een kop matcha meestal meer cafeïne en meer plantenstoffen (zoals catechinen) dan een kop getrokken groene thee. Groene thee vind je trouwens ook terug in onze superfoods lijst.
Waar smaakt matcha naar?
Goede matcha smaakt fris en grassig, licht zoet, met een hartige "umami" toon en een lichte bitterheid. De kwaliteit maakt veel uit: een felgroen poeder smaakt meestal zachter, een doffe, gelige kleur wijst vaak op een bitterdere smaak. Opgeklopt met water is de smaak behoorlijk intens. In een latte met (plantaardige) melk wordt het romig en een stuk milder. Daarom beginnen veel mensen daarmee.
Hoeveel cafeïne zit er in matcha?
Ja, in matcha zit van nature cafeïne (ook wel theïne genoemd, maar het is dezelfde stof). De hoeveelheid verschilt per partij en kwaliteit. Analyses van matchapoeders laten ongeveer 20 tot 45 mg cafeïne per gram zien. Met een standaardportie van 1 theelepel (2 g) kom je dus op ongeveer 40 tot 90 mg cafeïne per kop. Dat is meer dan een kop gewone groene thee en meestal iets minder dan een kop filterkoffie.
| Drank of product | Portie | Cafeïne (ca.) |
|---|---|---|
| 🍵 Matcha | 1 theelepel (2 g) | 40 tot 90 mg |
| 🍵 Groene thee | 1 kop | 20 tot 45 mg |
| ☕ Espresso | 1 kopje | 63 mg |
| ☕ Filterkoffie | 1 kop | 95 mg |
| 🥤 Fit Energy | blikje 250 ml | 100 mg |
| ⚡ Pre-Workout Shot | 60 ml | 200 mg |
Wil je precies weten wat cafeïne met je lichaam doet en hoeveel te veel is? Lees dan onze complete gids over cafeïne.
Matcha vs koffie: wat is het verschil?
Is matcha koffie? Nee, matcha is thee, maar beide zijn populaire bronnen van cafeïne. De belangrijkste verschillen:
- Cafeïne: een kop matcha bevat meestal iets minder cafeïne dan een kop filterkoffie, maar meer dan gewone groene thee.
- L-theanine: matcha bevat L-theanine, een aminozuur dat bijna alleen in thee voorkomt. Veel mensen ervaren het effect van matcha als rustiger en geleidelijker dan koffie. Het onderzoek naar de combinatie van cafeïne en L-theanine loopt nog, en hoe je het ervaart is persoonlijk.
- Smaak en bereiding: koffie zet je, matcha klop je. Matcha verwerk je bovendien makkelijk in smoothies, yoghurt en baksels.
Welke "beter" is, hangt vooral af van je smaak, hoe gevoelig je bent voor cafeïne en hoeveel cafeïne je al binnenkrijgt op een dag. Beide tellen mee voor je totale dagelijkse inname.
Is matcha gezond? Waar is matcha goed voor?
Matcha past goed in een gevarieerd, evenwichtig voedingspatroon. Pure matcha bevat geen suiker en bijna geen calorieën (ongeveer 6 tot 8 kcal per theelepel). Omdat je het hele blad binnenkrijgt, krijg je ook de plantenstoffen waar thee om bekendstaat, zoals catechinen (waaronder EGCG), L-theanine en chlorofyl.
Je leest vaak dat matcha vet verbrandt, je lichaam ontgift of ziektes voorkomt. Wees kritisch op zulke beweringen. Onderzoek naar groene thee en matcha loopt, maar veel ervan is gedaan in het lab of met geconcentreerde extracten in plaats van een gewone kop thee, en er zijn op dit moment geen goedgekeurde gezondheidsclaims voor matcha in de EU. Wat matcha wel biedt: een natuurlijke bron van cafeïne in een drankje zonder toegevoegde suiker, en een lekkere manier om een suikerrijk drankje te vervangen.
Je drinkt het volledige gemalen blad, niet alleen het aftreksel.
Ongeveer 40 tot 90 mg per portie van 2 g.
Thee, latte, smoothie, yoghurt of bakken.
Helpt matcha bij afvallen?
Er is geen enkel voedingsmiddel waar je vanzelf van afvalt. Wat wel werkt: een calorietekort, voldoende eiwit en bewegen. Een pure matcha (of een matcha latte met halfvolle melk en zonder siroop) is een caloriearm alternatief voor zoete koffiedrankjes, en dat kan op den duur verschil maken. Let op bij lattes uit de koffiebar: met siroop zit er al snel meer suiker in dan in frisdrank.
Hoeveel matcha per dag?
Voor gezonde volwassenen vindt de Europese autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) tot 400 mg cafeïne per dag veilig, met maximaal 200 mg in één keer. Met 40 tot 90 mg per kop passen een paar koppen matcha per dag ruim binnen die grens, zolang je ook je andere cafeïnebronnen meetelt, zoals koffie, energiedrankjes en pre-workouts.
Mogelijke nadelen van matcha
- Te veel cafeïne: onrust, hartkloppingen of slecht slapen als je veel drinkt of het laat op de dag neemt.
- Slaap: drink je laatste matcha minstens 6 uur voor het slapengaan. Meer tips lees je in onze gids over beter slapen.
- IJzeropname: net als andere thee kan matcha de opname van ijzer uit plantaardige voeding verminderen. Drink het daarom liever tussen de maaltijden door dan erbij.
- Zwangerschap en kinderen: EFSA adviseert tijdens zwangerschap en borstvoeding maximaal 200 mg cafeïne per dag. Matcha is door de cafeïne niet aan te raden voor kinderen in grotere hoeveelheden.
Matcha maken: zo drink je matcha
Klassieke matcha thee
- Zeef 1 theelepel (2 g) matcha in een kom of mok om klontjes te voorkomen.
- Voeg ongeveer 70 ml heet water toe van 75 tot 80°C. Kokend water maakt matcha bitter.
- Klop in een zigzagbeweging (met een bamboe klopper of melkopschuimer) tot het schuimt.
- Drink het zo, of vul aan met extra heet water.
Matcha latte
Klop 1 theelepel matcha met een scheutje heet water tot een glad papje en voeg ongeveer 200 ml warme of koude (plantaardige) melk toe. Met ijsblokjes heb je een iced matcha latte.
Eiwitrijke matcha latte
Shake 1 schep vanille Perfection Whey met 200 ml koude melk en giet dit over je opgeklopte matcha en wat ijs. Romig, licht zoet en met een extra portie eiwit.
Matcha en sport
Kun je matcha drinken voor je training? Zeker. Veel mensen nemen 's ochtends of voor een sessie een matcha latte als milder alternatief voor koffie. Houd er wel rekening mee dat de cafeïne in een kop matcha vrij bescheiden is vergeleken met sportproducten die voor training zijn ontwikkeld:
- Fit Energy bevat 100 mg cafeïne per blikje, is suikervrij en heeft maar 10 kcal. Lees meer in onze Fit Energy blog.
- De Pre-Workout Shot geeft je 200 mg cafeïne en 2.000 mg bèta-alanine in 60 ml.
- Liever een complete pre-workout? Bekijk ons pre-workout assortiment of lees de complete pre-workout gids.
Wat je ook kiest: combineer niet meerdere producten met cafeïne tegelijk en blijf onder de 400 mg per dag. Train je 's avonds? Dan zijn onze cafeïnevrije pre-workouts een betere keuze.
Veelgestelde vragen over matcha
Is matcha gezonder dan koffie of is het vooral een hype?
Geen van beide is op zichzelf "gezond" of "ongezond". Matcha bevat meestal iets minder cafeïne dan filterkoffie en levert daarnaast L-theanine en catechinen. Koffie heeft weer zijn eigen stoffen. Wat vooral telt, is hoeveel je drinkt, wat je eraan toevoegt (suiker, siroop) en hoe jij reageert op cafeïne.
Hoeveel cafeïne zit er in matcha vergeleken met koffie?
Een theelepel (2 g) matcha bevat ongeveer 40 tot 90 mg cafeïne, afhankelijk van de kwaliteit. Een espresso bevat ongeveer 63 mg en een kop filterkoffie ongeveer 95 mg.
Hoeveel matcha mag je per dag drinken?
Voor gezonde volwassenen geldt maximaal 400 mg cafeïne per dag uit alle bronnen samen. Dat zijn ongeveer 4 koppen matcha, als je verder geen cafeïne binnenkrijgt. Koffie, energiedrankjes en pre-workouts tellen ook mee.
Helpt matcha echt bij afvallen?
Niet op zichzelf. Afvallen draait om een calorietekort. Matcha zonder suiker of siroop is wel een caloriearm alternatief voor zoete drankjes, en dat kan helpen als onderdeel van een gezond voedingspatroon.
Waar smaakt matcha naar?
Grassig, licht zoet, met een umami toon en een lichte bitterheid. In een latte met melk is de smaak veel milder en romiger.
Mogen kinderen matcha drinken?
Matcha bevat cafeïne, dus voor kinderen is het niet aan te raden, zeker niet in grotere hoeveelheden. Een matcha smaakje in een baksel is iets anders dan een volle kop matcha.
Mag je matcha drinken tijdens je zwangerschap?
Met mate. EFSA adviseert tijdens de zwangerschap maximaal 200 mg cafeïne per dag, inclusief matcha, koffie en thee. Twijfel je? Overleg dan met je huisarts of verloskundige.
Bronnen
- European Food Safety Authority (EFSA) - Caffeine
- Voedingscentrum - Cafeïne
- Harvard Health Publishing - Matcha: a look at possible health benefits
- Koláčková T. et al. (2020). Matcha tea: analysis of nutritional composition, phenolics and antioxidant activity. Plant Foods for Human Nutrition.
Vragen over matcha of cafeïne? Neem contact op met ons team van voedingsdeskundigen via Instagram of onze klantenservice.
